و اين سروش صاحب عنوان فرزندى داشته بنام ميرزا ابو القاسم خان ، چنان كه در « روزنامهء اطلاعات ، سال 26 ، ش 7602 ، صادره در 3 ذىالقعده 1370 » نوشته ، و او هم ملقب بسروش و از فضلاء عصر خود ، و در انشاء زبان فرانسه مورد اعجاب دانشمندان آن زبان بوده ، و كتابى بنام « گل‌آقا و گل تاج » در افسانه تأليف كرده كه تمام نشده ، انتهى و فرزند او ميرزا عيسى خان سروش در ( 1370 ) بيايد « 1 » . * ( 327 - تولد محمود خان ملك‌الشعراء كاشانى ) * وى فرزند محمد حسين خان عندليب است كه در ( 1239 ) بيايد ، و خود از أفاضل أهل شعر و ادب بلكه فضائل و فواضل ديگرى هم بوده . شرح احوالش در مقدمهء ديوانش كه در صفر 1370 ( آذر ماه - 1339 ) در طهران چاپ شده ، و همچنين « مجمع الفصحا 2 : 432 » و « المآثر : 196 » به نظر رسيده ، و آنچه از همهء آنها برمىآيد آنكه : وى در اين سال ( بنص مقدمه « ديوان » ص 5 ) در طهران متولد شده ، و كسب كلمات فاضله و علوم عاليه نموده تا در فنون ادبيت و حكمت و تفسير و عروض و نظم شعر و انشاء رسائل و محاضرهء سلاطين و حصافت عقل و حسن خط از نسخ و شكسته و نستعليق و نقاشى و بخصوص شعبهء دورنما سازى و غير اين‌ها تبحرى تمام و تبرزى كامل حاصل كرد . و در أواخر سلطنت فتحعلى شاه در موقعى كه حاجى اللّه قلى خان قاجار فرزند موسى خان نوادهء دخترى فتحعلى شاه و پسر زن حاجى ميرزا آقاسى بفرمانروائى كردستان منصوب شد ؛ وى بعنوان پيشكارى او بدان ولايت حركت كرد ، و چون اللّه قلى خان در آنجا مشغول دسته‌بندى بر ضد دولت وقت گرديد ، محمود خان دربار طهران را از آن آگاه كرد ، و پس از كشف قضيه ؛ اللّه قلى خان در مقام قتل وى برآمد و او ناچار به طرف بروجرد فرار كرد و در قم كه رسيد آنجا متحصن گرديد ، و در اين سفر در لرستان به خدمت سيد على ميرزا نامى ( كه لرى ژنده‌پوش و با اين كه از سواد ظاهرى بهره‌اى نداشت در صفاى باطن و مراتب عرفان به حد

--> ( 1 ) براى اطلاع بيشتر از شرح حال سروش بنگريد بمقدمه ديوان او ، طبع طهران . م .